|
Nationale Hannie Schaft-Herdenking
– Nieuwsbrief nr. 10 – november 2001
Uit: onze Nieuwsbrief nr. 1 - april 1997
'Het is algemeen bekend dat de bevrijders Engelsen, Amerikanen en Canadezen waren;
minder bekend is het dat ook Surinaamse, Indonesische, Antilliaanse, Arubaanse mannen
en vrouwen in het verzet zaten en dat Marokkaanse, Surinaamse en Afrikaanse legereenheden
(en onder hen ook vrouwen) betrokken waren bij de bevrijding van Nederland en Europa.
Boy Ecury behoorde tot een groep Antillianen die beseften dat volgens de leer van
de nazi's zwarte mensen ook als minderwaardig werden beschouwd. Ook voelden zij
zich solidair met de Nederlanders en sloten zich aan bij het verzet.'
Uit: de Volkskrant, 20 april 2001,
door Janny Groen
Boy Ecury, verzetsheld
Ted Schouten, half-Nederlands, half Arubaan (zijn moeder was een jonger zusje van Boy
Ecury) maakte begin jaren tachtig een tv-documentaire (voor TeleAruba) over het leven
van zijn oom, de Arubaanse verzetsheld in Nederland die op de Waalsdorpervlakte werd
geëxecuteerd met twee verzetskameraden op 6 november 1944. En hij schreef een
boek dat in 1985 in een beperkte oplage van 1500 exemplaren verscheen. (ISBN
90.5730.242.X)
Wat bezielde een zwarte jongeman om in Nederland in de Tweede Wereldoorlog in het
verzet te gaan? Vooral deze vraag inspireerde Schouten om een diepgravend onderzoek
te doen. Hij vond een schat aan historisch materiaal in de kamferkist van zijn oma.
Opa bleek een uitgebreid onderzoek gedaan te hebben naar de dood van zijn zoon.
Had zelfs de namen en foto's van de Duitse soldaten achterhaald.
Sinds november 1949 staat er een standbeeld van Boy Ecury aan de Lloyd G. Smith
Boulevard in Oranjestad. Rond 4 mei werd de documentaire nog wel eens gedraaid op
Aruba, maar verder werd er weinig aandacht besteed aan de lokale oorlogsheld.
De Tweede Wereldoorlog leek ver weg. Ted Schouten, inmiddels verhuisd naar Nederland,
werd vorig jaar (2000) gebeld door de Arubaanse regering. Zijn boek zal worden herdrukt.
Boy Ecury neemt nu een centrale plaats in in het nieuwe oorlogsmuseum waar op 20
april door Kroonprins Willem Alexander een gedenkplaat is onthuld.
Het Nationaal Comité 4 en 5 mei sprak van een 'ware revival van de Tweede Wereldoorlog op Aruba'.
Het kleine eiland heeft een speciale rol gespeeld tijdens de oorlog, waarvan maar
weinigen op de hoogte zijn. Aruba had olieraffinaderijen die Amerikaanse vliegtuigen
bevoorraadden. Op het eiland waren duizend Amerikaanse soldaten gelegerd. Bij een
aanval van Duitse torpedojagers gingen op 16 februari 1942 tien olietankers in vlammen
op. Alle jongens tussen 18 en 20 jaar moesten daarna in dienst om het eiland te verdedigen.
De permanente tentoonstelling in het nieuwe oorlogsmuseum in Oranjestad laat het
een en ander over die geschiedenis zien. De expositie is ondergebracht in een
voormalige bunker. Het leven van Boy Ecury krijgt ook breeduit aandacht.
Schouten: 'De voornaamste motivatie voor het museum is waarschijnlijk niet de
opgeleefde belangstelling voor de Tweede Wereldoorlog, maar veeleer het belang
van de toeristenindustrie. Toerisme is de belangrijkste bron van inkomsten van Aruba.
De regering wil haar gasten meer bieden dan alleen zon en palmenstranden. Dat maakt
mij niets uit, als er maar aandacht is voor Boy's verhaal.'
Niet alleen op Aruba duikt Boy Ecury's naam weer op. De zwarte oorlogsheld is ook
opgenomen in het boekje'Vrijheid geef je door', waarvan 200 duizend
exemplaren worden verspreid onder scholieren van groep 7 en 8 van de Nederlandse basisscholen.
Maar wat bezielde Boy Ecury nu om als zwarte jongen hier in het verzet te gaan? Schouten:
We hebben de neiging naar de oorlog te kijken met de ogen van nu. Toen Boy in
1937 naar Nederland ging om te studeren, was dit land niet bepaald kleurrijk. Hij was
een uitzondering, een bezienswaardigheid. De dekolonisatiegolf had nog niet plaatsgevonden.
Op de Antillen waren nog geen status-aparte-behoeften. En Nederland had nog geen last
van allochtone criminaliteit. Boy, die uit een rijke familie kwam, voelde zich in
de eerste plaats Nederlander. Hij had een opstandig karakter. Geconfronteerd met
schaarste, ellende, overheersing, discriminatie en geweld stelde hij zich agressief
en zelfs provocerend op jegens de bezetter. Toen zijn beste vriend, Luis de Lannoy
uit Curaçao, wegens verzetsactiviteiten werd opgepakt, sloot Boy zich aan bij
een verzetsgroep in Oisterwijk. Hij hielp onderduikers in Tilburg, stak Duitse
vrachtauto's in brand en liet treinen ontsporen. Hij werd verraden. De tijdgeest
was anders, dat begrijp ik nu beter. Er komt ruimte voor een verhaal als dat van mijn oom.
Noot: Met medewerking van Ted Schouten is er een film gemaakt door Frans Weisz over het leven van Boy Ecury.
De film werd opgenomen o.a. in de Beemster (N.H.) en is in 2003 uitgebracht.
www.memphisfilm.net/boyecury/
Foto en Persoonsgegevens:
Segundo Jorge Adelberto (Boy) Ecury geb. 23 april 1922, Oranjestad overl. 6 november
1944, Waalsdorpervlakte 22 jaar oud.
Was reeds vanaf het begin van de oorlog actief in het verzet. In 1942 moest
hij Tilburg ontvluchten omdat het te gevaarlijk voor hem werd.
Hij zwierf vervolgens in Oisterwijk, Delft en Rotterdam. Op 5 november 1944
werd hij te Rotterdam gearresteerd en overgebracht naar de gevangenis in Scheveningen
en op 6 november 1944 werd hij op de Waalsdorpervlakte gefusilleerd.
wikipedia/Boy_Ecury
Tekst: Greet Plekker-van Sante
Artikel
over Anton de Kom uit het Noord Hollands Dagblad Alkmaar 23 december 2004
|